Το άγχος είναι μέρος της καθημερινής μας ζωής και, για πολλούς φροντιστές, το άγχος μπορεί να είναι ένας σημαντικός παράγοντας που επηρεάζει την υγεία τους.

Το στρες προκαλείται από τις πολλές απαιτήσεις για τον χρόνο και την ενέργειά μας και τις προσδοκίες που έχουμε από τους εαυτούς μας. Δεν είναι πάντα αρνητικό το άγχος – το στρες μπορεί να σας προειδοποιήσει για τους ενδεχόμενους κινδύνους και μπορεί επίσης να σας παρακινήσει για να πετύχετε έναν στόχο ή να ολοκληρώσετε μια εργασία. Ωστόσο, μερικές φορές η ισορροπία διαταράσσεται πάρα πολύ και η πίεση γίνεται τόσο έντονη ή τόσο επίμονη ώστε να μην αισθάνεστε ότι είστε σε θέση να την αντιμετωπίσετε.

Το στρες μπορεί να κάνει δύσκολη την αντιμετώπιση των απαιτήσεων της φροντίδας. Μπορείτε να νιώθετε πάρα πολύ εξαντλημένοι, τεταμένοι και οξύθυμοι, επιβαρύνοντας τις σχέσεις σας. Αυτό μπορεί να σας κάνει να νιώσετε ότι χάνετε τον έλεγχο της ζωής σας και ότι δεν υπάρχει κανένας τρόπος για την ανάκτηση αυτού του ελέγχου.

Το πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση του στρες είναι να αναγνωρίσετε ότι το στρες υπάρχει. Εάν έχετε λίγο χρόνο για τον εαυτό σας, μπορεί να μην είστε σε θέση να το συνειδητοποιήσετε στην αρχή. Όταν  αρχίσετε να παρατηρείτε τα συμπτώματα του στρες (βλέπε παρακάτω), μην αγωνίζεστε να το αποφύγετε. Όσο πιο γρήγορα ασχοληθείτε με το πρόβλημα, τόσο καλύτερο θα είναι, και μόνο μιλώντας για το πώς αισθάνεστε μπορεί να σας βοηθήσει να βρείτε έναν τρόπο για να ασχοληθείτε με το θέμα.

Τα συμπτώματα του στρες μπορούν να είναι ψυχικά και σωματικά, και μπορούν να διαφέρουν από άτομο σε άτομο:

  • Τα ψυχικά συμπτώματα μπορούν να περιλαμβάνουν το άγχος, το θυμό, την κατάθλιψη, την έλλειψη όρεξης, την αϋπνία, συχνά κλάματα, την κόπωση και την δυσκολία να συγκεντρωθείτε.
  • Τα σωματικά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο στο στήθος, κράμπες, μυϊκούς σπασμούς, ζάλη, ανησυχία, νευρικές συσπάσεις και δύσπνοια.

Μακροπρόθεσμα, κάποια από αυτά τα συμπτώματα του στρες μπορούν να επηρεάσουν την υγεία σας –  βάζοντας σε κίνδυνο την υψηλή πίεση του αίματος, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε καρδιακή προσβολή και εγκεφαλικό επεισόδιο.

Η Υποστήριξη

Όταν αισθάνεστε αγχωμένοι μπορεί να είναι μια μεγάλη βοήθεια να μιλήσετε με άλλους ανθρώπους που βρίσκονται σε παρόμοια κατάσταση. Δεν είναι εύκολο για όλους, αλλά μπορεί να είναι μια έκπληξη να διαπιστώσετε ότι οι άλλοι αισθάνονται στον ίδιο τρόπο όπως εσείς. Για παράδειγμα, μπορείτε να συμμετέχετε σε μια τοπική ομάδα φροντιστών για να μοιραστείτε τις εμπειρίες σας.

Η ομάδα ή το τοπικό συμβούλιο φροντιστών μπορούν επίσης να είναι σε θέση να σας βοηθήσουν να κάνετε ένα διάλειμμα από τη φροντίδα, ώστε να πάρετε μια ανάσα. Ακόμα κι αν είναι μόνο για μια-δυο ώρες κάθε εβδομάδα για να ασχολείστε με κάτι που σας αρέσει.

Αν μπορείτε, μιλήστε με την οικογένεια και τους φίλους σας. Μπορείτε να αισθανθείτε καλύτερα απλώς μιλώντας ανοιχτά για το πώς αισθάνεστε. Το να μοιράζεστε τα συναισθήματα και τα προβλήματά σας με τα  αγαπημένα σας άτομα μπορεί να βοηθήσει να συνειδητοποιήσουν ότι χρειάζεστε περισσότερη βοήθεια από τους ίδιους.

 

Η αυτο-βοήθεια

Εάν είστε στενοχωρημένος, θυμωμένος ή παρατηρήσατε συμπτώματα του στρες, υπάρχει μια σειρά από βήματα που μπορείτε να ακολουθήσετε για να μειώσετε τα επίπεδα του άγχους σας. Αυτά περιλαμβάνουν τις εξής πράξεις:

  • Βγείτε έξω από το δωμάτιό σας – ή έξω από το σπίτι σας αν μπορείτε – για τουλάχιστον πέντε λεπτά. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και κρατήστε την για τρία δευτερόλεπτα και, στη συνέχεια, εκπνεύστε. Επαναλάβετε ξανά, μέχρι να νιώσετε πιο χαλαρός, αλλά όχι τόσο συχνά ώστε να αισθάνεστε ζαλάδα.
  • Χαλαρώστε τους μύες σας. Οι τεντωμένοι μύες είναι ένα φυσικό σημάδι ότι είστε αγχωμένος. Η εξάσκηση σε τεχνικές χαλάρωσης είναι συχνά διαθέσιμη σε φορείς σε τοπικό επίπεδο. Το τοπικό κέντρο υγείας ή η τοπική βιβλιοθήκη μπορούν να έχουν σχετικές πληροφορίες, καθώς και βιβλία ή ταινίες για χαλάρωση.
  • Μην πίνετε ή καπνίζετε πάρα πολύ. Το αλκοόλ και το τσιγάρο έχουν βλαβερές συνέπειες για το σώμα σας, και σας βάζουν σε μεγαλύτερο κίνδυνο για τις φυσικές συνέπειες του στρες.
  • Η καφεΐνη μπορεί να έχει παρόμοια αποτελέσματα στο σώμα σας, όπως τη δημιουργία άγχους, όποτε χρειάζεται να προσέξτε πόσο καφέ πίνετε.
  • Να είστε δραστήριοι. Η σωματική εξάσκηση είναι ένας απλός τρόπος για να ανακουφίσετε την ένταση. Ακόμη και μια βόλτα στα καταστήματα μπορεί να βοηθήσει να μειώσει τα επίπεδα του στρες σας.
  • Προσπαθήστε να βρείτε τον ρυθμό σας και να αντιμετωπίσετε ένα πράγμα τη φορά. Να είστε ρεαλιστές σχετικά με το τι μπορείτε να περιμένετε από τον εαυτό σας. Μάθετε να πείτε “όχι” στους άλλους ανθρώπους, μερικές φορές τουλάχιστον.

 

Η θεραπεία

Μιλήστε με τον γιατρό σας, ο οποίος μπορεί να βοηθήσει ανθρώπους  με προβλήματα που σχετίζονται με το άγχος. Ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει την ψυχοθεραπεία ή μια άλλη παρόμοια θεραπεία. Ένας σύμβουλος θα ακούσει τη δυσκολία σας, και θα σας βοηθήσει να βρείτε τους τρόπους αντιμετώπισης του στρες σας.

Υπάρχουν επίσης  φάρμακα που μπορούν να ανακουφίσουν μερικά από τα συμπτώματα του στρες. Αν το άγχος σας δημιουργεί κατάθλιψη, ο οικογενειακός σας γιατρός μπορεί να συνταγογραφήσει  αντικαταθλιπτικά φάρμακα. Διαφορετικά αντικαταθλιπτικά ταιριάζουν σε διαφορετικούς ανθρώπους, οπότε αν δεν είστε ικανοποιημένοι με τα φάρμακα που συνταγογραφούνται, ζητήστε στον ΟΓ σας μια διαφορετική συνταγογράφηση. Εξετάστε όλες τις επιλογές σας πριν από τη λήψη αντικαταθλιπτικών. Ρωτήστε τον γιατρό σας για πληροφορίες σχετικά με τις παρενέργειες. Ενημερώστε τον γιατρό σας εάν θα προτιμούσατε να δοκιμάσετε πρώτα ψυχοθεραπεία.

 

Η κατάθλιψη

Η κατάθλιψη είναι μια ασθένεια, όπως είναι η γρίπη και η ανεμοβλογιά.

Κάποια στιγμή στη ζωή μας, ένας στους πέντε ανθρώπους θα υποφέρει από κάποια μορφή κατάθλιψης. Συνήθως πρόκειται για μια αναστρέψιμη κατάθλιψη (ίσως συνδέεται με το πένθος, την ασθένεια ενός μέλους της οικογένειας, την απόλυση ή την διαζύγιο) – βελτιώνεται σταδιακά μέχρι τα πράγματα να ξαναγίνουν ομαλά. Ωστόσο, μερικές φορές η κατάθλιψη μπορεί να προχωρήσει και να αποκτήσει μεγαλύτερη ένταση στη ζωή μας, με το 3-4% των ανδρών και το 7-8% των γυναικών να πάσχουν από μέτρια έως σοβαρή καταθλιπτική διαταραχή.

Η ενημέρωση για τα συμπτώματα, τους ειδικούς με τους οποίους πρέπει να μιλήσετε και για τις διαθέσιμες  θεραπείες, θα σας βοηθήσει να αντιμετωπίσετε σύντομα την κατάθλιψη.

Όταν νιώθετε πάρα πολύ λυπημένοι και δεν μπορείτε να βιώσετε καθόλου χαρά στην καθημερινότητα σας, τότε αναφερόμαστε στην κατάθλιψη. Είναι φυσιολογικό, πολλοί άνθρωποι να αισθάνονται έτσι συχνά, κάθε τόσο, όμως αναφερόμαστε στην κατάθλιψη στην περίπτωση που αυτή η αίσθηση διαρκεί πολύ και είναι πιο έντονη.

Άλλα συμπτώματα της κατάθλιψης είναι:

  • να αισθάνεστε απελπισμένος, οξύθυμος, ανήσυχος, ή δακρυσμένος.
  • Αίσθημα ανικανότητας να αντιμετωπίσετε τις καθημερινές δουλειές που ήτανε πολύ εύκολες στο παρελθόν .
  • Η απώλεια της όρεξή σας, του βάρους σας ή προβλήματα με τον ύπνο.

Σε ακραίες περιπτώσεις, μπορεί να κάνετε αρνητικές σκέψεις να βλάψετε τον εαυτό σας ή τους άλλους ανθρώπους.

Η κατάθλιψη μπορεί να ενταθεί σταδιακά, έτσι ώστε να μην μπορέσετε να συνειδητοποιήσετε πόσο σας επηρεάζει. Οι φροντιστές είναι πιο επιρρεπείς στην κατάθλιψη, λόγω της αγχωτικής φύσης της ζωής τους,

Αν έχετε αναγνωρίσει κάποια από αυτά τα συμπτώματα στον εαυτό σας, μπορεί να βιώνετε μια καταθλιπτική διαταραχή.

Υπάρχουν βήματα που μπορείτε να ακολουθήσετε για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης. Τι λειτουργεί, εξαρτάται από το κάθε άτομο, αλλά ακολουθούν μερικές ιδέες:

  • Μην το κρατήσετε για τον εαυτό σας. Εάν υποφέρετε από κατάθλιψη, προσπαθήστε να το πείτε σε κάποιον. Βοηθά συχνά να μιλήσετε ανοιχτά με κάποιον που εμπιστεύεστε, αντί να το κρύβετε.
  • Κάνετε κάποια άσκηση – βγείτε, ακόμη και μόνο για μια βόλτα. Αυτό όχι μόνο θα βοηθήσει να κρατηθείτε σε φόρμα, αλλά μπορεί να βοηθήσει και τον ύπνο. Προσπαθήστε να είστε δραστήριοι – δουλειές στο σπίτι, να τις κάνετε μόνος σας, ή η κανονική σας ρουτίνα. Όλα αυτά μπορούν να σας βοηθήσουν να αποσπάσετε την προσοχή σας από σκέψεις που επηρεάζουν την καταθλιπτική σας διάθεση.
  • Προσέξτε τον εαυτό σας – υγιεινή διατροφή και αποφυγή του αλκοόλ, καθώς το αλκοόλ μπορεί να επιδεινώσει την ήδη πεσμένη σας διάθεση.
  • Συναντηθείτε με άλλους ανθρώπους που έχουν την ίδια διαταραχή για να ακούσετε πώς την αντιμετώπισαν. Οι ομάδες αυτοβοήθειας μπορούν να παρέχουν συμβουλές και εκπαίδευση σε τεχνικές χαλάρωσης καθώς και πληροφορίες για συμπληρωματικές θεραπείες.
  • Να είστε αισιόδοξοι– υπενθυμίσετε στον εαυτό σας ότι πάσχετε από μια συχνή διαταραχή, βιώνετε μια εμπειρία που πολλοί άλλοι άνθρωποι έχουν περάσει. Μπορείτε τελικά να βγείτε από αυτήν – αν και μπορεί να το βρίσκετε δύσκολο να το πιστέψετε.

 

Η θεραπεία

Εάν αισθάνεστε ότι μπορεί να έχετε κατάθλιψη, επισκεφθείτε το γιατρό σας. Είναι σημαντικό να επισκεφτείτε τον γιατρό σας έγκαιρα, έτσι ώστε να ξεκινήσετε θεραπεία και να αρχίσετε να αισθάνεστε καλύτερα.

Αν ο ΟΓ σας πιστεύει ότι έχετε ήπια κατάθλιψη που μπορεί να βελτιωθεί, θα μπορούσε απλώς να προγραμματίσετε συναντήσεις ανά τακτά διαστήματα.

Αν ο ΟΓ σας νομίζει ότι χρειάζεστε μια θεραπεία, υπάρχουν δυο παρεμβάσεις που μπορεί να σας προτείνει:

Μια σύντομη περίοδος φαρμακευτικής αγωγής – για παράδειγμα, αντικαταθλιπτικά φάρμακα για να βοηθήσουν να βελτιωθεί η διάθεσή σας, για να σας επιτρέψει να αντιδράσετε πιο αποτελεσματικά. Αυτό μπορεί να διαρκέσει από δυο έως τέσσερις εβδομάδες για να υπάρξουν αποτελέσματα. Τα αντικαταθλιπτικά μπορούν να λειτουργήσουν καλά, και να σας βοηθήσουν να αισθάνεστε και να αντιδράσετε καλύτερα, αλλά ίσως χρειαστεί να δοκιμάσετε διαφορετικές δόσεις – ή διαφορετικούς τύπους – για να βρεθεί η καλύτερη επιλογή για εσάς.

Συμβουλευτικές υπηρεσίες ή ψυχοθεραπεία. Αυτά προσφέρουν την ευκαιρία να μιλήσετε για τις δυσκολίες και τα συναισθήματά σας και μπορούν να σας βοηθήσουν να μάθετε πώς να διαχειρίζεστε το άγχος ή την κατάθλιψή σας, χρησιμοποιώντας ένα εύρος τεχνικών.

Αν ο ΟΓ σας θεωρεί ότι έχετε σοβαρή κατάθλιψη, μπορεί να σας προτείνει συνδυασμό ψυχοθεραπείας και αντικαταθλιπτικής αγωγής. Ζητήστε συμβουλές και εξετάστε όλες τις επιλογές σας πριν από τη λήψη απόφασης για την θεραπεία.

Με την ευγενική παραχώρηση